Kuaterner : Genetiğin Şaşırtıcı Oyunu

Kuaterner : Genetiğin Şaşırtıcı Oyunu

Kuaterner : Genetiğin Şaşırtıcı Oyunu

Anne olmak, daha ilk saniyeden itibaren zihninizde “Acaba?” sorularıyla yaşamak demek. Kızlarımı ilk kucağıma aldığımda o meşhur korku benim de kapımı çalmıştı: “Ya hastanede karıştılarsa?” Çünkü tipleri birbirinden çok alakasızdı.

Neyse ki genetik bilimi , bize çok net ipuçları bıraktı. Eşimle ben 0 Rh(+) ve 0 Rh(-) kan gruplarına sahibiz; kızlarımızda da dağılım tam olarak böyleydi. Hatta el kullanımı bile birer imza gibiydi: Ben sağlağım, eşim solak; kızlarımdan biri benim gibi sağlak, diğeri babası gibi solak doğdu. Yani karışmadıklarından artık eminiz.

Ama sonradan başka bir şaşkınlık başladı bizde: Kızlarım büyüdükçe birbirlerine hiçbir açıdan benzememeye başladılar. Yani görüntüden bahsetmiyorum, karakterler de bambaşka. Sokakta rastgele bir yabancıyla olan benzerliğim, bence onların birbirine olan benzerliğinden daha fazla.

Genetiğin ilginç numaralarına alışmışken, geçenlerde tam tersi bir mucizeyle karşılaştım: Kuaterner ikizler.

Biyolojik Bir Karmaşa: Kuaterner İkiz Nedir?

Şöyle düşünün:
Tek yumurta ikizi olan iki kız kardeş, yine tek yumurta ikizi olan iki erkek kardeşle evleniyor. Her iki çiftin de çocukları oluyor.

Bu çocuklar resmiyette kuzen sayılıyor. Ancak işin içine DNA girdiğinde tablo tamamen değişiyor. Normal kuzenler genetik olarak yaklaşık %12,5 benzerlik gösterirken, kuaterner ikizlerin genetik benzerliği %50’ye ulaşıyor. Yani biyolojik olarak özkardeşler kadar aynı genetik mirası paylaşıyorlar.

Sebebi basit ama çarpıcı: Çünkü onları dünyaya getiren anne ve babalar, genetik olarak birbirinin aynısı.

Tek Yumurta İkizleri : Katil Kim?

Tek yumurta ikizlerinde bu durum sadece ilginç bir biyoloji detayı değil; hukuk ve adli tıp için ciddi bir problem. Tek yumurta ikizlerinin DNA’sı o kadar benzer ki, bir suç söz konusu olduğunda faili ayırt etmek neredeyse imkânsız hale gelebiliyor.

Bunun en çarpıcı örneklerinden biri 2009 yılında Berlin’de yaşanan ünlü KaDeWe soygunu. Lüks bir mağazadan milyonlarca dolarlık mücevher çalındı. Olay yerinde bir damla ter bulundu. Polis DNA testi yaptı ve tek yumurta ikizi olan Hassan ve Abbas O. kardeşlere ulaştı.

Ancak mahkeme her iki kardeşi de serbest bırakmak zorunda kaldı. Çünkü mevcut teknoloji, o ter damlasının hangi kardeşe ait olduğunu kesin olarak belirleyemedi. “Şüpheden sanık yararlanır” ilkesi gereği, suç %100 kanıtlanamadığı için ikisi de beraat etti.

Kuaterner ikizler de büyüdüklerinde, adli tıp açısından benzer bir “çözülemez denklem” yaratıyor. Birinin bıraktığı iz, masum kuzenini zan altında bırakabilir ya da her ikisinin de cezasız kalmasına yol açabilir.

Sonuç: Doğanın İnce Mizahı

Kendi kızlarıma bakıyorum; aynı gen havuzundan gelip bu kadar farklı olmaları beni hala şaşırtıyor.Kuaterner ikizlerde ise durum tam tersi: Farklı evlerde, farklı anne-babalardan doğup genetik olarak neredeyse birebir olmak.

Ama yine de kabul edelim: Eğer kuaterner ikiz bir kuzeniniz varsa, onunla aranızı iyi tutmakta fayda var.


Hayatın Kendisi Bu…

Son yazılarımdan ilk siz haberdar olabilirsiniz. Bir adım önde olmak ve hiçbir şeyi kaçırmamak için hemen abone olun!

Hayatın Kendisi Bu...

Son yazılarımdan ilk siz haberdar olabilirsiniz. Bir adım önde olmak ve hiçbir şeyi kaçırmamak için hemen abone olun!

Okumaya Devam Edin